Konstrukcja i narracja „Latarnika” ostatnidzwonek.pl
      Nowele Sienkiewicza | inne lektury | kontakt | reklama | Wersja mobilna
streszczeniaopracowaniabohaterowieżycie i twórczość autoratest   

Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Nowele Sienkiewicza

Konstrukcja i narracja „Latarnika”

„Latarnik” Sienkiewicza w pełni realizuje założenia noweli. Posiada wyraźnie zaznaczoną akcję zmierzającą do punktu kulminacyjnego, który nagle „odwróci” losy głównego bohatera. Liczba postaci jest ograniczona.

Sylwetki: Johnsa dowożącego prowiant na wyspę oraz konsula amerykańskiego – Falconbridge`a są zaledwie zarysowane, na plan pierwszy wysuwa się postać Skawińskiego. Utwór koncentruje się na biografii tytułowego latarnika, prezentuje wypadki z życia starego żołnierza - emigranta. Autor stosuje w noweli zabieg retrospekcji – przywołuje zdarzenia z przeszłości bohatera. Retrospekcja często pojawia się w powieściach psychologicznych celem wyjaśnienia motywów działań i zachowań danych postaci. Podobnie jest w „Latarniku” zawierającym sporą dawkę „psychologizmu”. Dzięki retrospekcji czytelnik bardziej poznaje bohatera, rozumie jego reakcje, potrafi zinterpretować zachowania postaci. „ (...)W czterdziestym dziewiątym roku wyjechał do Ameryki i w awanturniczym życiu, jakie prowadził, prawie nie spotykał Polaków, a nigdy książek polskich. Z tym większą też skwapliwością i z tym żywiej bijącym sercem przewrócił kartę tytułową. Zdawało mu się teraz, że na jego samotnej skale zaczyna dziać się coś uroczystego.”

W punkcie kulminacyjnym obserwujemy Skawińskiego pochylonego nad biblią emigrantów – „Panem Tadeuszem”. Wzruszony starzec pada na ziemię, wezbrana w jego piersiach fala tęsknoty znajduje ujście w potoku łez, w gamie rozpaczliwych łkań i przywołanych w pamięci obrazów z przeszłości. Tłumione latami uczucie miłości do ojczyzny kontrastuje z pragnieniem spokoju, które narastało w mężczyźnie wraz z upływającym czasem i zbliżającą się starością. Silne doznania sprawiają, że Skawiński zapomina o swoich obowiązkach, i zostaje zwolniony z posady. Ponownie „otwierają się przed nim nowe drogi tułactwa”. Ta prywatna klęska bohatera jest puentą utworu. Niepowodzenie nie odbiera jednak nadziei staremu żołnierzowi, który nieustannie wierzy, że uda mu się pokonać tragiczne fatum.


„Utwór jest doskonale skomponowany, z dobrze obmyślonym punktem kulminacyjnym i puentą. Spokojna, poważna narracja pozwala poznać dzieje Skawińskiego. Są one jakby dwuwarstwowe. Z jednej strony bohater jako uczestnik ruchów powstańczo – rewolucyjnych w Polsce i innych krajach europejskich znalazł się na ziemi amerykańskiej w charakterze emigranta politycznego, z drugiej zaś – jego próby znalezienia sobie nowego miejsca na świecie kończą się nieodmiennie klęską i niepowodzeniem.” (T. Żabski, Sienkiewicz, Wrocław 1999)

Spokojny i powolny tok narracji, prowadzonej z perspektywy trzecioosobowej, przypomina „ciszę przed burzą”. W utworze wyczuwa się zamaskowane napięcie. Narrator przedstawia wstępnie dzieje bohatera, później jego pracę jako latarnika, ubogaca całość plastycznymi opisami przyrody. Ogromny ładunek emocji pojawia się dopiero w punkcie kulminacyjnym. Tutaj statyczność ustępuje miejsca dynamice, ale głównie na poziomie przeżyć wewnętrznych, co tym bardziej eksponuje kontekst psychologiczny.


Zobacz inne artykuły:

„Bartek Zwycięzca”
Charakterystyka Bartka Słowika
„Bartek Zwycięzca” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji „Bartka Zwycięzcy”
Problematyka „Bartka Zwycięzcy”
Interpretacja tytułu – „Bartek Zwycięzca”
Geneza „Bartka Zwycięzcy”
Narracja i styl w noweli „Bartek Zwycięzca”
Kompozycja „Bartka Zwycięzcy”
Charakterystyka pozostałych bohaterów „Bartka Zwycięzcy”
Plan wydarzeń „Bartka Zwycięzcy”
Motywy literackie w noweli „Bartek Zwycięzca”
Najważniejsze cytaty z noweli „Bartek Zwycięzca”

„Janko Muzykant”
Charakterystyka Janka Muzykanta
„Janko Muzykant” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji „Janka Muzykanta”
Problematyka „Janka Muzykanta”
Geneza „Janka Muzykanta”
Kompozycja „Janka Muzykanta”
Znaczenie tytułu noweli „Janko Muzykant”
Narracja i styl w „Janku Muzykancie”
Plan wydarzeń „Janka Muzykanta”
Motywy literackie w „Janku Muzykancie”
Ekranizacja „Janka Muzykanta”
Najważniejsze cytaty z „Janka Muzykanta”

„Latarnik”
Charakterystyka Skawińskiego – „Odyseusza – emigranta”
„Latarnik” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji „Latarnika”
Geneza „Latarnika”
Skawiński - dzieje głównego bohatera
Problematyka „Latarnika”
Wyjaśnienie tytułu noweli „Latarnik”
Plan wydarzeń „Latarnika”
Konstrukcja i narracja „Latarnika”
Motywy literackie w „Latarniku”
Najważniejsze cytaty z „Latarnika”

„Sachem”
Charakterystyka Sachema
„Sachem” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji noweli „Sachem”
Wyjaśnienie tytułu „Sachem”
Geneza noweli „Sachem”
Konstrukcja noweli „Sachem”
Pozostali bohaterowie noweli „Sachem”
Plan zdarzeń noweli „Sachem”
Motywy literackie w „Sachemie”
Najważniejsze cytaty noweli „Sachem”

„Szkice węglem”
„Szkice węglem” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji noweli „Szkice węglem”
Charakterystyka Wawrzona Rzepy
Charakterystyka Marii Rzepowej
Charakterystyka Zołzikiewicza
Problematyka „Szkiców węglem”
Geneza „Szkiców węglem”
Narracja i styl w noweli „Szkice węglem”
Konstrukcja „Szkiców węglem”
Interpretacja tytułu – „Szkice węglem”
Pozostali bohaterowie „Szkiców węglem”
Motywy literackie w noweli „Szkice węglem”
Plan wydarzeń noweli „Szkice węglem”
Ekranizacja „Szkiców węglem”
Najważniejsze cytaty z noweli „Szkice węglem”

„Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Charakterystyka Michasia
„Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela” – streszczenie szczegółowe
Czas i miejsce akcji „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Problematyka „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Geneza „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Narracja w noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Kompozycja i styl noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Wyjaśnienie tytułu „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Charakterystyka pozostałych bohaterów noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Plan wydarzeń noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Motywy literackie w noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”
Najważniejsze cytaty z noweli „Z pamiętnika poznańskiego nauczyciela”

Inne
Nowelistyka Henryka Sienkiewicza
Henryk Sienkiewicz - biografia
Twórczość Sienkiewicza
Kalendarium życia Henryka Sienkiewicza
O Sienkiewiczu powiedzieli...
Sienkiewicz - ciekawostki
Bibliografia
Nowela jako gatunek. Wyznaczniki





Tagi:
Partner serwisu: